top

 SPOŁECZNE ASPEKTY CYFRYZACJI

   ,

 
 
 
 
COLLEGIUM  CIVITAS
Katedra Socjologii
 
 Katarzyna Stępniak
 
WYKLUCZENIE INFORMACYJNE JAKO
FORMA WYKLUCZENIA SPOŁECZNEGO
 
 Praca magisterska napisana pod kierunkiem
Prof. dr hab. Anny Wyki 
 
Warszawa, sierpień 2009

 
OD REDAKCJI
 
Cyfryzacja mediów to duży krok w przyszłość ludzkości, ale także źródło wielu problemów z tym związanych. Pierwszym to koszty, które muszą ponieść telewidzowie. Telewizyjne odbiorniki, z których dotychczas korzystamy, są przystosowane wyłącznie do odbioru programów emitowanych w technice analogowej. Do odbioru programów telewizyjnych emitowanych w technice cyfrowej potrzebny jest specjalny odbiornik, który dekoduje sygnał na analogowy. Taki odbiornik dla wielu rodzinach jest inwestycją przekraczającą możliwości budżetu domowego, a co zatem idzie odcięcie od możliwości korzystania z odbioru telewizyjnego.
 
Ten problem i jego analizę został szczegółowo rozpracowany przez Panią Katarzynę Stępniak w swej pracy magisterskiej „WYKLUCZENIE INFORMACYJNE, JAKO FORMA WYKLUCZENIA SPOŁECZNEGO”. Bardzo wnikliwie i dogłębnie zostały przeanalizowane i opisane aspekty cyfryzacji państwa i związane z nim społeczne skutki.
 
W ostatnich latach pomagałem wielu studentom przy pisaniu prac magisterskich o tematyce „technika multimedialna”, które otrzymały wysokie noty, co było pewnego rodzaju doświadczeniem dla mnie. Praca magisterska Pani Katarzyny Stępniak byłą dla mnie zaskoczeniem. Jej wysoki poziom, wnikliwość i fachowość, jakby nie było tematu trudnego i skomplikowanego, mocno odbiega od dotychczasowych, z którymi miałem kontakt. Chylę czoła i gratuluję Pani Katarzynie Stępniak za to dzieło, które powinno znaleźć się na biurkach wszystkich osób, które kreują polską cyfryzację.
 
Marian Pokorski
Redaktor naczelny
SATACADEMY 
 

 
OD AUTORA
 
Drodzy czytelnicy.
 
Cyfryzacja telewizji naziemnej jest ogromnym wyzwaniem nie tylko dla władz, ale przede wszystkim dla społeczeństwa polskiego. Wyłączenie sygnału analogowego, a co za tym idzie zaprzestanie odbioru najbardziej popularnych telewizorów analogowych, niewątpliwie wywoła panikę wśród społeczeństwa. Cyfryzacja jest jednym z nielicznych procesów, który swoim zasięgiem dotknie niemal połowę gospodarstw domowych tj. ok. 6 milionów  rodzin (ludzie odbierający telewizję poprzez programy nadawane naziemne, wyłączając odbiorców telewizji kablowej i satelitarnej). Ta statystyka stała się dla mnie najważniejszym powodem zainteresowania się aspektem społecznym cyfryzacji.
 
Opracowanie zawiera wnioski do których doszłam na podstawie wywiadów z ludźmi odpowiedzialnymi za cyfryzację w Polsce, jak również analizy dokumentów państwowych, traktujących o dotychczasowym etapie cyfryzacji. Jako tło w tekście zamieściłam przebieg działań ograniczających wykluczenie (odcięcie ludzi od telewizji poprzez wyłączenie sygnału analogowego, groźne w szczególności dla ludzi z nizin społecznych, których nie stać będzie na kupno telewizora cyfrowego lub też odbiornika do odbioru sygnału NTC) w krajach, które ukończyły już proces cyfryzacji bądź są w jego końcowym etapie. We wszystkich tych krajach podmiotem wszelkich działań był człowiek.
 
Kampania przeprowadzana była ze szczególną dbałością o poinformowanie każdego obywatela, nie zapominając o wsparciu finansowym dla najbiedniejszej grupy społecznej. Tekst ma na celu przedstawienie stanu świadomości decydentów (ludzi odpowiedzialnych za cyfryzację) o prawdopodobnym problemie wykluczenia oraz ukazanie planowanych przez nich działań, ograniczających to wykluczenie. Moimi rozmówcami byli przedstawiciele instytucji, mających największy wpływ na proces cyfryzacji w Polsce: m.in. Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji, Urzędu Komunikacji Elektronicznej, Polskiej Izby Komunikacji Elektronicznej. 
 
Sytuację przejścia cyfrowego w Polsce zaognia fakt, iż dotychczas postęp następował krok za potrzebą. Zobrazuję to prostym przykładem – pojawienie się na rynku magnetowidów dało możliwość oglądania wybranych filmów i całkowitego uniezależnienia się od programu telewizji. Był to niewątpliwy skok jakościowy dla odbiorców. Cyfryzacja telewizji naziemnej nie wynika z istnienia potrzeby, jest narzucona odgórnie przez Unię Europejską. Oczywiście można powiedzieć, że istnieje szeroki wachlarz tzw. usług dodanych, które mają na celu ułatwienie lub przynajmniej uprzyjemnienie życia szarym obywatelom, jednakże nie ma tu mowy o skoku jakościowym: telewizja wysokiej rozdzielczości poprawi już w tej chwili dobry obraz, elektroniczny program (tzw. EPG) zastąpi gazetkę z programem, funkcja wideo na życzenie przejmie rolę wypożyczalni filmów. Bez tych wszystkich unowocześnień naprawdę można żyć. Taką opinię głosi większość społeczeństwa, wyrażając tym samym negatywne nastawienie wobec cyfryzacji. Jedyną skuteczną drogą działania jest przeprowadzenie szeroko zakrojonej kampanii informacyjno – edukacyjnej.
 
Planując kampanię nie można zapominać, że podstawowym jej celem będzie przekonanie społeczeństwa do słuszności procesu cyfryzacji oraz udzielenie wskazówek, które każdemu pozwolą odnaleźć się w nowej sytuacji.
Działania ograniczające problem braku dostępu do informacji, przekazywanej via medium, jakim jest telewizor, powinny przebiegać dwutorowo. Z jednej strony wiążą się one z koniecznością wsparcia rodzin najuboższych, z drugiej natomiast z obowiązkiem edukacji ludzi technicznie bezradnych. W słowach edukacja, promocja oraz wsparcie materialne zamyka się pole działań ograniczających wykluczenie, a najważniejszym podmiotem cyfryzacji jest człowiek.
 
Oto klucz do sukcesu.
 
Katarzyna Stępniak
 
 

 
PRACA MAGISTERSKA
 
© Copyright 2009 by KATARZYNA STĘPNIAK
 
Wszelkie prawa zastrzeżone.
Żadna część tej pracy i nie może być kopiowana ani odtwarzana w jakiejkolwiek formie i przy użyciu jakichkolwiek środków bez zgody autora.
 
Pobranie pełnej pracy magisterskiej